Ev ve Yaşam 4 dk okuma Cemre Ilgaz
Çamaşır Etiketindeki Semboller Ne Anlatır?
Leğen, üçgen, kare, ütü ve daire: bakım etiketindeki beş temel sembolü tanımak giysilerin ömrünü uzatıyor. İşaretlerin anlamı ve en sık yapılan hatalar.
Yeni alınan bir gömleğin ya da kazağın yakasında duran küçük etiket, çoğu zaman ilk yıkamada kesilip atılır. Üzerindeki leğen, üçgen, kare ve ütü çizimleri karmaşık göründüğü için kimse üzerinde durmaz. Oysa bu semboller uluslararası bir dilin parçasıdır ve giysinin ne kadar dayanacağını doğrudan belirler. Çeken bir kazağın, rengi akan bir tişörtün ya da tüyleri düşen bir montun arkasında genellikle okunmamış bir bakım etiketi vardır.
Beş temel sembol
Etiketteki tüm işaretler beş ana şekle dayanır. İçi su dolu bir leğen yıkamayı, üçgen ağartmayı, kare kurutmayı, ütü şekli ütülemeyi, daire ise kuru temizlemeyi anlatır. Bu beş şekli tanıdıktan sonra geri kalan her şey ayrıntıdır. Şeklin üzerine eklenen nokta, çizgi ya da rakam o işlemin ne kadar yumuşak yapılması gerektiğini söyler. Şeklin üzerine çizilen çarpı ise tek bir anlama gelir: o işlemi hiç yapmayın.
Leğen ve içindeki rakam
Leğen sembolünün içindeki sayı, önerilen en yüksek su sıcaklığını gösterir. Otuz yazan bir etiket, o giysinin daha sıcak suda güvende olmadığını söyler. Bazı etiketlerde rakam yerine nokta kullanılır; nokta sayısı arttıkça izin verilen sıcaklık yükselir. Leğenin altındaki tek çizgi makinenin daha yumuşak bir programda çalışması gerektiğini, çift çizgi ise çok hassas bir programın gerektiğini anlatır. Leğenin içinde bir el resmi varsa yıkama elde yapılmalıdır.
Kurutma en çok hata yapılan adım
Giysilerin çoğu yıkamada değil kurutmada zarar görür. Kare içine çizilmiş daire kurutma makinesini temsil eder ve üzeri çizilmişse o giysi kesinlikle makinede kurutulmamalıdır. Kare içindeki yatay çizgi, giysinin düz bir zemine serilerek kurutulması gerektiğini gösterir; bu özellikle yün ve triko ürünler için önemlidir. Askıda kurutulan bir kazak kendi ağırlığıyla uzar ve bir daha eski formuna dönmez. Kare içindeki eğik çizgi ise gölgede kurutma gerektiğini anlatır.
Ağartma ve renk koruma
Üçgen sembolü ağartıcı kullanımıyla ilgilidir. Boş üçgen her tür ağartıcıya izin verirken, içinde iki eğik çizgi bulunan üçgen yalnızca oksijen bazlı ürünlerin kullanılabileceğini gösterir. Üzeri çizili üçgen ise ağartıcı yasağı anlamına gelir. Renkli giysilerde bu uyarıyı görmezden gelmek geri dönüşü olmayan lekeler yaratır. Çamaşır suyunun sadece beyazlarda kullanılabilecek bir ürün olduğu bilinse de, karışık yıkamada dolaylı temas da aynı sonucu doğurabilir.
Ütü noktalarının anlamı
Ütü sembolünün içindeki noktalar sıcaklık kademelerini gösterir. Tek nokta en düşük ısıyı, üç nokta en yükseğini anlatır. Sentetik kumaşlar genellikle tek noktalıdır ve yüksek ısıda parlar, hatta erir. Ütü sembolünün altındaki çapraz çizgiler buhar kullanılmaması gerektiğini belirtir. Etiket okunmadan yapılan ütüleme, özellikle karışım kumaşlarda tek seferde kalıcı iz bırakır ve bu iz hiçbir yıkamayla çıkmaz.
Daire ve kuru temizleme
Daire sembolü tüketiciden çok kuru temizlemeciye yöneliktir. İçindeki harfler hangi çözücünün kullanılabileceğini anlatır. Sizin açınızdan önemli olan tek şey dairenin üzerinin çizili olup olmadığıdır; çizilmişse o giysi kuru temizlemeye verilmemelidir. Takım elbise, palto ve astarlı ceketlerde bu sembolün varlığı, evde yıkama denemesi yapmadan önce dikkate alınmalıdır.
Etiketi kesmeden önce
Etiket batıyor diye kesiliyorsa, atmadan önce telefonla fotoğrafını çekmek pratik bir çözümdür. Fotoğrafları giysi türüne göre bir albümde toplamak, mevsim değişiminde kalın giysileri yıkarken işe yarar. Alternatif olarak etiketi dikiş yerinden dikkatlice sökülüp bir kutuda saklanabilir. Özellikle pahalı ya da hassas parçalarda bu küçük ek adım, ileride yapılacak bir hatanın önüne geçer.
Sembol yoksa ne yapmalı
Etiketi kopmuş ya da silinmiş bir giysiyle karşılaşırsanız temkinli davranmak en güvenli yoldur. Kumaşın cinsine bakarak düşük sıcaklıkta, hassas programda ve ters çevirerek yıkamak çoğu durumda sorun çıkarmaz. Renk akması ihtimaline karşı ilk yıkamayı benzer renklerle birlikte yapmak, açık renkli parçaları korur. Yünlü ve ipek gibi hassas kumaşlarda ise elde, ılık suyun altında ve ovmadan yıkamak en az riskli seçenektir.
Bakım etiketi, üreticinin o kumaş hakkında bildiklerini birkaç küçük çizime sığdırdığı bir özettir. Beş temel sembolü tanımak ve üzeri çizili işaretleri ciddiye almak, gardıropta bulunan giysilerin ömrünü belirgin biçimde uzatır. Yeni bir parça satın alırken etikete bakmak da ayrıca yararlıdır; sürekli kuru temizleme isteyen bir giysinin gerçek maliyeti, fiyat etiketinde yazandan yüksektir. Birkaç saniyelik bu okuma alışkanlığı, hem bütçeyi hem de sevdiğiniz parçaları korur.